BİR SPORCUNUN AİLESİ OLMAK

Bu yazımızda sporcunun, yaşamında anne-babanın rolüne değinmeye çalışacağız. Bu rol gerçekte çocuğu sporcu olmayan anne-babalardan farkl&#= 305; mıdır? Bu soruya kısa ve öz yanıt, genelde davranış ve tutumlar yönünden farklı olmadığı, ancak kullanılan araçların farklı olabileceği şeklinde olabilir. Eğer aile, sporu çocuğunun çok yönlü bir eğitim ve gelişim aracı olarak görebilme kültürüne sahipse, kendi tutum, davranış ve yaklaşımlarında seçeceği sembol ve değerleri de farklı olabilecekti= r.

Çocukların anne-babaları ile iyi ve kötü günlerini birlikte paylaşmaları, çocuğun yaşamındaki en doğal olaylardır. Çocuğun bu yaşama biçimini seçip-seçmeme hakkı yoktur. Doğa kendisine nasıl bir aile biçmişse, çocuk bununla yetinmek durumundadır. Aynı şekilde anne-babanın da k= endi genlerinin alternatiflerinin içinde, olabilecek olanın en iyi= sini seçebilme şansı henüz yoktur. Çocuk yapmak için bir aile planlaması mutlaka ailenin elinde olabilir ancak çocuğa geçirebilecekleri genleri seçme şanslarını kullanabilmek için daha uzun bir teknolo= jik gelişime gerek bulunmaktadır. Bu bakımdan bakılmas= 05; ve yetiştirilmesi en kolay ve yetenekli bir çocuğa sahip olan anne-babalar kendilerini çok şanslı görebilirl= er.

Bilindiği gibi çocuk yetiştirme ile ilgili pek çok reçete= ler sunulur. Ancak hiçbir çocuk ve hiçbir aile birbirine benzemeyeceği gibi, her reçetenin de her aileye aynı yararı sağlayamayacağı açıktır. Ayrıca çocuğun g= elecekte yaşayacağı bir sürecin kurallarını ya da ilkelerini, geçmişe dayalı kurallarla belirlemek gerçekten zordur. Zamanla doğru olarak nitelendirilen ilkeler doğru olmayan ilkelere dönüşebilmektedir. Bu bağlamda aile, ileri görüşü ile geleceğin yaşam tarzını model alacak ilkeleri benimsemek ve uygulama= kla çocuğuna, çağa en yakın yaşam tarzı= ;nı seçebilecektir.

Anne-babanın çocuğun üzerindeki etkisi kaçınılmazdır. Annenin çocuğun temizlenmesi, beslenmesi ve giydirilmesindeki tutumu bile çocu= 7;un gelecekteki yaşama biçimini etkilemektedir. 25 anne üzer= inde yapılan bir araştırma, annenin karakter yapısının, çocuğun eğitiminde, çoc= uk yetiştirme tekniklerinden daha etkili olduğunu göstermiştir. Ayn= ı şekilde babanın kişiliği de çocuk üzerinde etkili olmaktadır. Çocuğun yaşamında önem= li kişiler olan bu iki modelin birlikte oluşturacağı ort= ak yaşam tarzı, tutum ve davranışları, ailede oluşturdukları değerler, çocuğun yaşama tarzının oluşmasında etkili olacaktır.

Eğitim biliminden yararlanarak, ailenin çocuğun gelişimi üzerine etkileri ile ilgili birkaç küçük hatırlatmadan sonra sporcunun yaşamında anne-babanın önemine değinelim.

Sporun çocuğun yaşamına girmesi doğal olarak oyunla başlar. Çocuk oynayan insanın temel güdülerini taşır, oyunla, yaşamın bir modelini yaşar. Evden bahçeye, bahçeden okula yaşam becerilerini geliştirdiği antrenman ortamlarıdır oyun alanları. İstek ve hevesle katıldığı için “oyunun kuralları” t= am olarak benimsenir. Kısaca oyunda çocuğun yaşam becerileri çok çabuk etkilenir. Ailenin bu becerilerin etki= lendiği ortamları bilmek, denetlemek, gerekirse bu konuda uzmanlara danışarak işlerin iyi gittiğinden emin olmak gibi sorumlulukları bulunmaktadır.

Oyun ve Spor ortamlarında ailenin ilk gözettiği alan, çocuğunun fiziksel güvenlik alanıdır. Çocuğun fiziksel sağlığı önemlidir v= e bu bağlamda etkinlik alanlarının güvenli ve yeterli olması göz önünde bulundurulur. İkinci özen gösterilecek alan duygusal güvenlik ve duyuşsal değer= lerin durumudur. Oyun ortamlarında çocukların karşılıklı iletişim becerileri, birbirlerine karşı tutum ve davranışları, kullandıklar&#= 305; sözler ve dil alışkanlıkları önemlidir. Olu= mlu ya da olumsuz dil alışkanlıkları oyun ortamların= da çok doğal bir şekilde kullanılır. Seçil= en konuşma sembolleri zamanla kalıcı olabilecektir. Oyun ve s= por ortamlarını yöneten rehber eğitmenlerin, çocuğun olumlu değer ve sembolleri seçmelerine yardımcı olabilmeleri, çocukların fiziksel sağlığı kadar önemlidir.

Çocuğun başarı ve başarısızlıklarında ailesini yanında hissetmesi ona büyük bir güven ve duygusal güç sağlar. Spora yönlendirme ve sporu bir yaş= am biçimi olarak benimsemede aile çok etkili bir modeldir. Ail= enin spor yaparken ve izlerken takındığı tavırlar, kullandığı dil, benimsediği adil oyun yaklaşımları çocuğun bu alandaki biçimlenmesinde etkilidir. Yenme ve yenilmenin mantığı, taraftar olmanın felsefesi ve bunlarla ilgili olumlu davranış örnekleri, yaşanarak örnek olacak öğrenme-öğretme araçlarıdır.

Aileler, çocuklarının spor karşılaşmalarına ve etkinliklerine ilgi göstermelidir. Her ne kadar çocuklar, ail= elerinin kendi yenilgilerini izlemelerini istemese de ailenin çocuğun maçlarına gitmesi ve etkinliğin sonuçların&#= 305; onunla tartışması çok yerinde olur. Bu paylaşımda, daima olaylar tartışılmalı çocuğun kendisi tartışılmamalıdır. Ne olduğundan çok ne ve nasıl daha iyi olabileceği tartışılmalıdır. Zaman zaman birçok farklı oyun ya da spor etkinliğinin kritikçi bir gözlemle aile içinde çok yönlü, ama olumlu b= ir atmosferde tartışılması, spor aracılığı ile olayları tartışma kültürün gelişmesine yardım edebilir.=

Takımı yenilgi almış ya da katıldığı bir yarışmada başarısız olan çocuğuna ai= le şu soruları sorabilir; Hakem kararlarına saygılı olabildin mi? Rakiplerinin sağlığını korumaya önem verdin mi? Rakibinin başarısına saygı duyabiliyor musun? Gelecek yarışma için nasıl hazırlanman gerektiğini belirleyebildin mi?

O zaman sen kazandın..! =

(*):Prof.Dr.Hasa= n Kasap

*Bu yazı www.sporbilim.com s,tesinden alınmıştır.