|
Balıkesir, Anadolu yarımadasının kuzey
batısında ve önemli bir kısmı Marmara'da olmak üzere geriye kalan kısmı
da Ege Bölgesi'nde yer alan bir ildir. Güneyinden Manisa ve İzmir,
batısında Ege Denizi ve Çanakkale, doğusundan Kütahya ve Bursa,
kuzeyinden Marmara Denizi ile çevrilmiştir. Bu konumuyla Türkiye'nin
Marmara ve Ege denizine açılan yeşil penceresidir.
Yüzölçümü 14.456 Km² olan Balıkesir'in 22 Ekim 2000 tarihinde
yapılan sayıma göre nüfusu 1.076.347'dir (Balıkesir Merkez ilçe nüfusu
215.436). İle bağlı ilçe sayısı 19'dur. Bunlar: Merkez ilçe, Ayvalık,
Balya, Bandırma, Bigadiç, Burhaniye, Dursunbey, Edremit, Erdek, Gömeç,
Gönen, Havran, İvrindi, Kepsut, Marmara, Manyas, Savaştepe, Sındırgı ve
Susurluktur.
Balıkesir, Ege ve Marmara Denizlerine kıyıları olduğu için tarihi, en
eski yerleşim bölgelerini kapsayan Arkaik Çağının MÖ 3000 yılına dek
uzanır. Bu bölgenin Antik Çağdaki adı MYSİA'dır. İlin, adını nereden
aldığı hakkında değişik rivayetler vardır. Bir rivayette Paleo Kastro
(Eski Hisar), bir başka söylentiye göre Bal-ı Kesr (Balı çok), bir başka
rivayette ise Pers Devlet adamı Balı-Kisra'nın adından, yada Balak-Hisar
veya Balık-Hisar'dan geldiği söylenir...
Antik Çağdaki Mysia adını alan bu bölgede Edremit (Adramytteinen)
ilçesinin Altınoluk bucağında Antandros, Erdek (Ertaka) (Belkıs-Kyzikos),
Bandırma (Pandermit) adlı önemli antik yerleşim sahaları vardır.
1071 Malazgirt Zaferinden sonra Anadolu'ya girmeye başlayan Türkler kısa
zamanda Selçuklu Devleti idaresinde uçlara yığılmışlar, buralarda yeni
yöreler fethedip, Beylikler kurmuşlardır. İşte bu Beyliklerden biri de
Danişment Gazi soyundan gelen Kalemşah Oğlu Karesi Bey'in kurduğu Karesi
Beyliği'dir. (Bu beylik Balıkesir'in oluşumunda kuruluş itibarıyla
önemli rol oynamıştır.)... 1862'den itibaren çeşitli Yörük Aşiretleri
bölgede iskana tabi tutulmuş, yerleştirilmiştir. 1878 (93 Harbi) sonunda
gelen Muhacirler bölgede yeni köyler kurmuşlardır.
Balıkesir Milli Mücadelede Redd-i İlhak Cemiyetini kuran ve
düşmana karşı koyan ilk iller arasındadır. Kurtuluş Savaşı'nda 15 Mayıs
1919'da düşmanın İzmir'i işgalinden hemen sonra Balıkesir'de durumu
müzakere eden çeşitli kongreler düzenlendi. Balıkesirliler Redd-i İlhak
Cemiyetini kurarak silahlı direniş kararı aldı. Kısa zamanda gelişen
karşı koyma hareketi (Redd-i İlhak) sonucu Akhisar, Ayvalık, İvrindi
Cephelerinde düşman önünde 13 ay direnildi. 30 Haziran 1920'de işgal
edilen Balıkesir 6 Eylül 1922'de düşman işgalinden kurtuldu.
Balıkesir'de turizm alanında büyük gelişmeler olmuştur. Başlıca turizm
merkezleri Altınoluk, Ayvalık, Edremit, Akçay, Burhaniye, Ören ve
Erdek'tir. Pek çok uygarlığa evsahipliği yapmış olan Balıkesir, zengin
tarihi kalıntılarıyla insanlığın en eski dönemlerine ışık tutar. Buna
örnek olarak Yıldırım Camii (Eski Camii), Zağnos Paşa Camii ve il
merkezinde Saat Kulesi gösterilebilir. Kent çevresinde doğal güzellikler
içinde kurulmuş tarihi kalıntılarıyla pek çok kasaba bulunur. Edremit
Körfezi ve oksijen yoğunluğu bakımından dünyada ikinci sırada gelen
Altınoluk (Oksijen Cenneti) bu güzel yörelerden bazılarıdır.
Zeytinlikler içinde yeralan Ayvalık ilçesi ise güzel kumsalları,
karşısındaki küçük adalar ve tarihi kalıntılarıyla ünlü Sarımsaklı
Yarımadası ve Cunda (Alibey) Adası gerçekten görülmeye değerdir.
Balıkesir'in görülmeye değer
tarihi eserleri merkezde: Zağnospaşa Camii, Yıldırım Camii, Saat Kulesi
(Koca Saat), Umurbey Camii, Karesi Bey Türbesi, Yeldeğirmenleri vs.dir.
İlçelerde: Ayvalık'ta Taksiyarkis Kilisesi, Saatli Camii vb.,
Bandırma'da liman, Cami ve Türbeler, Burhaniye'de Ören, Edremit (Burada
Osmanlı döneminde tersaneler kurulmuştur.), Kurşunlu Camii çevredeki en
eski İslami eserdir. Ayrıca Altınoluk Bucağında Andantros harabeleri
dikkat eçeker. Akçay'a 30 km. uzaklıktaki Küçükkuyu Köyü'ne yakın bir
yerde bulunan Zeus Altarı ilginçtir. Dünyaca ünlü Manyas Kuşcenneti
adeta bir sembol olmuştur. Öte yandan Erdek, İvrindi, Gönen ve Marmara
ilçeleri de çeşitli tarihi zenginliklere sahiptirler. Bunların yanısıra
il merkezindeki Atatürk Parkı, Değirmen Boğazı ve Çamlık, Balıkesir'e
ayrı bir çekicilik kazandırmaktadır.
Bölgenin geçim kaynakları genelde tarıma dayalıdır. Zeytin cenneti olan
körfez bölgesinin yapısı itibarıyla zeytincilik oldukça etkindir Bunun
yanısıra tahıl ürünleri, şeker pancarı, domates, kavun ve benzeri
ürünler ekonomideki yerlerini almışlardır. Balıkesir denilince akla
hemen Yağcıbedir Halıları gelir. Dünya çapında bir pazarı olan bu
halılar ekonomiye önemli derecede katkıda bulunur. İlde zeytinyağı ve
çiçekyağı üretimi yanısıra kurulan dev salça fabrikaları, un ve yem
sanayileri de ihracata yönelik olarak ekonomiye doğrudan katkıda
bulunmaktadır. Ayrıca yörenin, pek çok türlülüğü ile birlikte kolonyası
da meşhurdur. Balıkesir'e gelip bir kolonya imalathanesine girildiğinde
binbir çeşit bitkilerden imal edilen kokuları bulmanız mümkündür.
Bölgede Pamuk üretimi de yapılmaktadır.
İlin sanayi yapısı gelişmeye başlamıştır. Ağır sanayi bölgesi,
küçük sanayi sitesi ve organize sanayi sitesi bu gelişmeye örnektir.
Ağır sanayi bölgesinde faal olan Haddaneler demir üretiminde çok önemli
rol oynarlar sosyal canlılık ve eğitimdeki performansı ile aktif yaşamda
yerini alan Balıkesir, 1992 yılında kurulan ve 1 Ocak 1993 tarihinde
tüzel kişiliğini kazanan Balıkesir Üniversitesi örneği ile çağdaş
eğitimciliğe katkılarda bulunmaktadır. Balıkesir, küçük kasabaları ve
pek çok doğa görüntüleri ile öteden beri ziyaretçileri büyüleyen bir
kenttir. Ege ile Marmara kıyıları, kilometrelerce uzanan kumsalları, göz
kamaştırıcı mavilikteki deniz, bölgeyi kaplayan yeşil örtü, mükemmel bir
çevrede mükemmel bir zaman geçirmek isteyen herkesi buraya çeker.
Spor'un Tarihçesi.... |
 |